Bạn có bao giờ cảm thấy một cơn áy náy vô hình ập đến khi lỡ ngồi yên nhắm mắt thư giãn 15 phút, trong khi bát đĩa trong bồn chưa rửa hay con gái đang lủi thủi chơi một mình?
Mình từng trải qua cảm giác dằn vặt đó rất nhiều lần. Khi bước vào hành trình làm mẹ toàn thời gian, mình từng mặc định rằng thời gian của bản thân luôn phải xếp chót, sau tất cả những nhu cầu của gia đình. Nhưng sự kiệt quệ từ những chuỗi ngày căng thẳng và những lần cáu gắt vô cớ với con đã giúp mình thức tỉnh.
Mình nhận ra một sự thật thô ráp: Một chiếc cốc cạn khô không thể rót nước cho ai được. Trình tự ưu tiên đúng đắn nhất để duy trì một tổ ấm bình yên phải bắt đầu từ việc bảo vệ sức khỏe trí não, chăm sóc sức khỏe thể chất của chính mình, sau đó mới đến thời gian cho gia đình và công việc. Dành một khoảng lặng để hít thở hay trải thảm tập yoga không phải là sự ích kỷ hay chối bỏ trách nhiệm. Đó chính là cách nạp lại năng lượng để mình có thể bước ra, mỉm cười dịu dàng và thực sự “hiện diện” trọn vẹn bên con.
Cái bẫy của sự “hy sinh”
Chúng ta thường lớn lên với niềm tin rằng một người mẹ tốt là người biết hy sinh, gác lại mọi nhu cầu cá nhân để vun vén cho chồng con. Vô hình trung, niềm tin ấy tạo thành một “thỏa ước” ngầm, một lớp sương mù khiến chúng ta ngần ngại, thậm chí cảm thấy tội lỗi khi muốn dành ra một chút không gian riêng.
Nhưng thực tế đã dạy mình một bài học khác. Khi cơ thể nhức mỏi vì thiếu ngủ và đầu óc đặc quánh những lo âu, làm sao mình có thể đủ bao dung để kiên nhẫn khi con quấy khóc? Những lúc ấy, phản xạ tự nhiên thường là sự bực dọc, quát mắng, rồi sau đó lại chìm đắm trong cảm giác tự trách bản thân. Sự hy sinh đến mức kiệt quệ không mang lại hạnh phúc, nó chỉ tạo ra những vòng lặp của sự tổn thương.
Sắp xếp lại trật tự ưu tiên: Nền móng của sự “Hiện diện”
Để thoát khỏi vòng lặp bế tắc đó, mình đã quyết định thẳng thắn viết lại danh sách ưu tiên trong cuộc sống. Lần lượt theo thứ tự: Sức khỏe trí não, sức khỏe thể chất, thời gian cho gia đình, công việc cá nhân và cuối cùng là phát triển bản thân.
Thoạt nghe, việc đặt gia đình xuống vị trí thứ ba có vẻ ngược đời. Nhưng suy cho cùng, đây là một sự sắp xếp mang tính bền vững nhất. Sức khỏe trí não (sự tĩnh lặng, khả năng điều tiết cảm xúc) và sức khỏe thể chất chính là nền móng. Khi nền móng vững chắc, thời gian mình dành cho gia đình mới thực sự là “thời gian chất lượng”. Mình sẽ không còn ngồi chơi xếp hình với con nhưng đầu óc lại quẩn quanh những áp lực, hay dỗ con ngủ mà mang theo sự ấm ức. Mình thực sự ở đó, trọn vẹn và thảnh thơi.
Chăm sóc bản thân từ những điều linh hoạt nhất
Việc ưu tiên bản thân khi làm mẹ toàn thời gian không có nghĩa là đòi hỏi những chuyến đi spa đắt đỏ hay những giờ phút rảnh rỗi tuyệt đối không màng đến ai. Nó đến từ sự uyển chuyển và linh hoạt đón nhận thực tại mỗi ngày.
Đó là việc cho phép mình trải thảm tập vài động tác yoga vươn vai 15 phút ngay trong phòng khách, mặc kệ đồ chơi của con vẫn còn vương vãi trên sàn. Đó là việc dừng lại, hít một hơi thật sâu để quan sát cơn giận đang cuộn lên trước khi quyết định lên tiếng mắng con. Đó là sự chấp nhận rằng hôm nay nhà có thể bừa bãi một chút, bài viết mới có thể lên trễ một nhịp, việc học thêm một kỹ năng mới có thể tạm gác lại, nhưng sự bình yên trong tâm trí thì không thể bị đánh đổi.
Kết lại
Làm mẹ là một hành trình dài hạn. Để đi được xa mà không đánh mất chính mình, chúng ta cần học cách tự nuôi dưỡng bản thân từ bên trong. Chỉ khi tâm trí đủ đầy, bạn mới có thể trao đi tình yêu thương một cách thuần khiết và nhẹ nhàng nhất. Đừng sợ bị đánh giá là ích kỷ. Chọn chăm sóc mình, làm đầy chiếc cốc của chính mình, đó là bước đi đầu tiên và thiết thực nhất để thực sự yêu thương con.